Kediler Neden Gece Birden Koşturmaya Başlar?

Kedilerin gece aniden evde koşması çoğu zaman kısa süreli bir hareket ve oyun patlamasıdır. “Zoomies” denen bu davranış; kedinin doğal etkinlik ritmi, gün içindeki oyun ihtiyacı veya bir uyarana verdiği tepkiyle ilişkili olabilir. Kedi kısa süre sonra sakinleşiyor ve diğer davranışları olağan görünüyorsa genellikle endişe nedeni değildir. Koşular yeni başladıysa, belirgin biçimde değiştiyse veya rahatsızlık belirtileri eşlik ediyorsa veteriner hekim değerlendirmesi gerekir.

Kedi zoomies nedir?

Zoomies, kedinin birden hızlanıp evin içinde koşması, keskin dönüşler yapması, zıplaması veya bir oyuncağın peşinden atılması için kullanılan gündelik bir addır. Bir hastalık tanısı değildir. Özellikle genç kedilerde ve evde yaşayan kedilerde görülebilir. Önemli olan yalnızca koşmanın kendisi değil; ne zaman başladığı, kedinin o sıradaki hali ve sonrasında normale dönüp dönmediğidir.

Kediler neden özellikle gece koşturur?

Doğal etkinlik saatleri akşam ve sabaha yakındır

Kediler yalnızca geceleri etkin olan hayvanlar değildir; çoğu, gün doğumu ve gün batımı çevresinde daha hareketlidir. Ev kedileri ayrıca uyku ve oyun saatlerini ev halkının düzenine göre değiştirebilir. Siz yatmaya hazırlanırken kedinizin oyuna başlaması bu iki etkenin birleşimi olabilir.

Gün içinde yeterince oyun fırsatı bulamamış olabilir

Gündüz uzun süre dinlenen bir kedi, akşam ev hareketlenince oyun ve keşif arayabilir. Koşular her gün tekrarlanıyor, kedi oyuncaklara yoğun ilgi gösteriyor veya sürekli etkileşim istiyorsa günlük oyun düzenine bakmak yararlı olur. Her gece koşan kedinin mutlaka sıkıldığını söylemek mümkün değildir; davranışın sıklığına ve kedinin genel haline birlikte bakılmalıdır.

Oyun veya tuvalet sonrası tetiklenebilir

Bazı kediler bir oyuncağı kovalarken ya da kum kabından çıktıktan sonra kısa bir koşu yapar. Bu zamanlamayı fark etmek, kedinizin alışılmış davranışını tanımanıza yardımcı olur. Ancak kum kabına sık girip çıkma, ıkınma veya ağrılı ses çıkarma varsa koşuyu sıradan bir oyun atağı olarak yorumlamayın.

Gece koşularını evde nasıl yönetebilirsiniz?

Oyunu gün içine yayın. Kediniz istekliyse gün boyunca kısa, etkileşimli oyun fırsatları sunun. Bir olta oyuncağını hareket ettirip yakalamasına izin vermek, yalnızca oyuncağı önüne bırakmaktan daha fazla katılım sağlayabilir. Yatmadan önce de sakin biçimde biten bir oyun seansı deneyin. Yavru bir kedinin oyun isteği ile hareketleri kısıtlı yaşlı bir kedinin kapasitesi aynı olmayacaktır; oyunu kedinizin yaşına ve rahatlığına göre ayarlayın.

Çevreyi güvenli ve ilgi çekici tutun. Tırmalama alanı, uygun oyuncaklar ve güvenli tırmanma yerleri sağlayın. Kedinizin hızla döndüğü güzergâhtaki devrilebilen eşyaları kaldırın. Mama arama oyuncakları da bazı kediler için günlük etkinlik sağlayabilir. 

Bir düzen arayın. Koşu her akşam aynı saatte mi oluyor? Oyundan, yemekten veya kum kabı kullanımından sonra mı başlıyor? Ne kadar sürüyor ve bitince kediniz nasıl davranıyor? Birkaç gün not almak, hem evdeki rutini düzenlerken hem de gerekirse veteriner hekime durumu anlatırken işe yarar.

Yaygın hata: Kediyi sırf koştuğu için azarlamak veya her gece koşmaya başladığı anda oyun açmak. Önce güvenliğini sağlayın; düzenli oyun ihtiyacını koşu başlamadan önce karşılamaya çalışın. Gece ilgi isteme davranışına her seferinde oyunla karşılık vermek, bazı kedilerde o saatte ilgi aramayı pekiştirebilir.

Hangi durumda veterinere başvurmalısınız?

Kedinizin alışılmış gece koşuları birden başladıysa, sıklaştıysa veya görünümü değiştiyse veteriner hekime danışın. Özellikle koşmaya aksama, ağrı tepkisi, korkmuş gibi görünme, olağandışı seslenme, iştah veya kilo değişimi eşlik ediyorsa davranışı yalnızca “enerjisini atıyor” diye açıklamayın. Yaşlı bir kedide yeni başlayan gece huzursuzluğu ya da yönünü şaşırma da değerlendirilmelidir. Kısa bir video, hekimin davranışı görmesine yardımcı olabilir.

Kum kabında ıkındığı hâlde idrar yapamıyorsa veya çok az idrar çıkarıyorsa acil veteriner yardımı alın. Solunum güçlüğü de acil değerlendirme gerektirir. Bu belirtiler görüldüğünde evde oyun düzeninin etkisini beklemeyin.

Gece başlayan kısa, neşeli bir koşu çoğu kedide doğal davranışın parçası olabilir. Kedinizin gündüz etkinliğini artırmak, güvenli bir oyun alanı hazırlamak ve koşuların zamanını gözlemek iyi bir başlangıçtır. Davranışın kediniz için yeni olması veya başka belirtilerle birlikte görülmesi, veteriner görüşü almanız için daha önemli bir işarettir.

Konu ile ilgili Sık Sorulanlar

Kedimin gece evde koşması normal mi?

Kısa sürüyor, kendiliğinden bitiyor ve kediniz sonrasında her zamanki gibi davranıyorsa çoğu zaman normal bir oyun ve hareket atağıdır. Yeni veya belirgin biçimde değişmiş davranışları izleyin.

Kediler gerçekten gececi midir?

Hayır. Kediler çoğunlukla gün doğumu ve gün batımı çevresinde daha etkindir; ev ortamındaki rutinleri gece hareketlerini etkileyebilir.

Yavru kedim neden geceleri daha çok koşuyor?

Zoomies genç kedilerde daha sık görülebilir. Gün içine yayılan, yaşına uygun oyun fırsatları sunun ve güvenle koşabileceği bir alan hazırlayın.

Kedim tuvaletten sonra koşuyor; endişelenmeli miyim?

Bazı kedilerde kum kabı sonrası kısa bir koşu görülebilir. Ikınma, ağrı, sık sık kum kabına gitme veya idrar çıkaramama eşlik ediyorsa veteriner hekime başvurun; idrar yapamama acildir.

Gece koşmasını tamamen durdurabilir miyim?

Her koşuyu durdurmak gerekli değildir. Gün içinde oyun ve çevresel etkinlik sağlamak, gece sizi rahatsız eden koşuların azalmasına yardımcı olabilir; sonuç kediden kediye değişir.

Kaynaklar